زندگانی اَیّوب نبی

اَیّوب‌، پیامبری‌ از ذریه اسحاق‌ نبى‌ که‌ صبر و بردباری‌ او در مقابل‌ بلایا شهرت‌ بسیار دارد و در قرآن‌ کریم‌ نیز با همین‌ صفت‌ ستوده‌ شده‌ است‌. نام‌ ایوب‌ ۴ بار در قرآن‌ کریم‌ ذکر شده‌، و در این‌ آیات‌ از دعای‌ ایوب‌ و اقرار به‌ رحمت‌ الهى‌ نزد پروردگار و اجابت‌ آن‌ از جانب‌ باری‌ تعالى‌، بازگرداندن‌ خاندان‌ ایوب‌ به‌ وی‌ به‌ خواست‌ خداوند، امر آفریدگار در عمل‌ به‌ سوگند و یادکرد شکیبایى‌ او سخن‌ رفته‌ است‌ (نساء/۴/۱۶۳؛ انعام‌/۶/۸۴؛ انبیاء/۲۱/۸۳ -۸۴؛ ص‌/۳۸/۴۱-۴۴). دانسته‌های‌ ما از داستان‌ ایوب‌ نبى‌ که‌ مبتنى‌ بر روایات‌ و تفاسیر اسلامى‌ و مقایسه آنها با روایت‌ عهد عتیق‌ است‌، نشان‌ مى‌دهد که‌ در قرآن‌ کریم‌ تنها بخشى‌ از زندگى‌ این‌ پیامبر موردتوجه‌ بوده‌ است‌. از سوی‌ دیگر به‌ نظر مى‌رسد طرح‌ داستان‌ در قرآن‌ کریم‌ که‌ به‌ ویژه‌ در دو سوره مکى‌ انبیاء و ص‌ یاد شده‌، نشان‌ از آگاهى‌ مکیان‌ از داستان‌ ایوب‌ دارد و این‌ پیش‌ آگاهى‌، نیاز به‌ بیان‌ مشروح‌ داستان‌ را از میان‌ برداشته‌ است‌. با توجه‌ به‌ وجود نام‌ ایوب‌ در انساب‌ عرب‌ پیش‌ از اسلام‌، باید گفت‌ که‌ ورود نام‌ ایوب‌ به‌ میان‌ اعراب‌ (ابوالفرج‌، ۲/۱۸) بى‌گمان‌ همراه‌ با قصص‌ او و بار فرهنگى‌ آن‌ صورت‌ گرفته‌ است‌. برپایه روایات‌ اسلامى‌ که‌ بیشتر آنها منقول‌ از وهب‌ بن‌ منبه‌ و کعب‌الاحبار است‌، ایوب‌ در سرزمین‌ شام‌ در محلى‌ به‌ نام‌ بَثنَه‌ مى‌زیست‌ و پس‌ از بالغ‌ بن‌ بعور (شاید بلعم‌ بن‌ باعور) بر بنى‌ اسرائیل‌ ریاست‌ یافت‌ (نک: یعقوبى‌، ۱/۲۰۶). نسب‌ وی‌ را ایوب‌ بن‌ موص‌ بن‌ رازح‌ (یا رغویل‌) ابن‌ عیص‌ بن‌ اسحاق‌ آورده‌اند (نک: ابن‌ قتیبه‌، ۴۲؛ طبری‌، تاریخ‌، ۱/۳۲۲). همسر او را که‌ با نامهایى‌ چون‌ الیا، لیا و رحمه‌ (رحیمه‌) خوانده‌ شده‌، دختر یعقوب‌ نبى‌ یا لوط گفته‌اند (نک: ابن‌ قتیبه‌، همانجا؛ قمى‌، ۲/۲۱۰-۲۱۱؛ طبری‌، همانجا) ادامه خواندن “زندگانی اَیّوب نبی”